Meteo Hardenberg

NOS Nieuws

19-3-2019 00:33

Politiek leider Baudet van Forum voor Democratie (FvD) legt een verband met het immigratie- en integratiebeleid van de VVD en het CDA en de aanslag in Utrecht. FvD is de enige politieke partij in Den Haag die maandagavond de campagne voor de Provinciale Statenverkiezingen van morgen niet stillegde.

Baudet ging maandagavond op de bijeenkomst in het Kurhaus in Scheveningen in op de aanslag in een Utrechtse tram, waarbij de schutter drie mensen om het leven bracht en enkele passagiers zwaar verwondde. Het motief van de 37-jarige verdachte Gökmen T. is nog niet duidelijk.

Vingerwijzen

Baudet waarschuwde dat "dit nog veel vaker gaat voorkomen" en wees nadrukkelijk naar de VVD en het CDA vanwege hun gevoerde beleid. "Nu is het klaar, VVD en CDA, met jullie beleid van open grenzen en met jullie volstrekt naïeve ongeïnteresseerde wegkijk-beleid als het gaat om integratie."

Na afloop van de bijeenkomst erkende Baudet dat hij de vinger wijst naar de twee partijen. Hij zei niet dat ze de aanslag op hun geweten hebben. "Je kunt het niet een op een zo stellen. Want ze hebben deze daad niet gepleegd", benadrukte de partijleider. "Maar het is wel zo dat de afgelopen decennia de VVD en CDA verantwoordelijk zijn geweest voor een volstrekt onverantwoord immigratiebeleid enerzijds en een naïef integratiebeleid anderzijds."

Baudet werd na de bijeenkomst gevraagd of hij een "slaatje probeert te slaan" uit de aanslag. "Ik herken me daar niet in", was zijn antwoord.

Andere politieke partijen wilden maandag geen campagne voeren, omdat ze dat niet respectvol vonden naar de slachtoffers, hun nabestaanden en betrokken. Dinsdagochtend willen ze afspreken wat ze verder nog gaan doen.


19-3-2019 00:00

Gökmen T, de 37-jarige man die ervan verdacht wordt een aanslag te hebben gepleegd in Utrecht, zat tot voor kort in hechtenis. Dat zeggen bronnen tegen de NOS. Ook is inmiddels duidelijk dat de politie vanmiddag een inval heeft gedaan in zijn woning in de wijk Overvecht.

Twee weken geleden moest T. voor drie zaken voorkomen: voor fietsendiefstal, een inbraak in een fietsenwinkel en er was een tussentijdse zitting in een verkrachtingszaak. Volgens het slachtoffer, de 47-jarige Angelique, werd hij een paar dagen daarvoor vrijgelaten. Hij had zes weken vastgezeten, omdat hij bepaalde voorwaarden had geschonden, stelt zij. Nadat zijn advocaat dat had aangevochten, werd hij alsnog vrijgelaten.

Tegen het AD zegt de vrouw dat ze vandaag doodsbang was dat T. haar kwam opzoeken. Ze gebruikte regelmatig coke met hem en ze hadden seks, vertelt ze. In de zomer van 2017 zou hij haar hebben verkracht. "Hij is gewoon knettergek, drugsgebruiker, noem maar op. Ik heb de politie al vaker gewaarschuwd. Hij is geen terrorist, maar een psychopaat", aldus Angelique in het AD.

Aan het begin van de middag deed de politie een inval in een woning die op naam van T. staat in Overvecht. Op de beelden is te zien hoe een groep van de Dienst Speciale Interventies de portiek binnenstormt waar T. zou wonen. Daar werd volgens de buurman niemand aangetroffen.

De verkrachtingszaak was niet de eerste keer dat T. in aanraking kwam met de politie. Sinds 2012 was hij verdachte in zeker negen zaken. Mensen uit Kanaleneiland, waar hij heeft gewoond, omschrijven hem als een instabiel persoon die veel problemen heeft.

Bekenden van T. zeggen dat het verder bergafwaarts met hem ging na de scheiding van zijn vrouw, twee jaar geleden. In sommige periodes leefde hij als een vrome moslim, liet hij zijn baard groeien en droeg hij lange gewaden. Op andere momenten zou hij juist drinken.

Salafistische sekte

Bronnen in Kanaleneiland zeggen dat de familie van T. een salafistische sekte aanhangt. Het zou gaan om de zogeheten Kalifaatstaat, die in de jaren 90 is opgericht in Duitsland. Het is een verboden organisatie waarvan de leider is uitgeleverd aan Turkije. Daar is hij veroordeeld tot 17,5 jaar gevangenisstraf.

Met name T.'s broer zou actief zijn in die beweging en hebben gevochten in Tsjetsjenië. Op zijn Facebookpagina staat ook een jihadistische vlag, met daaronder de tekst 'kemalisten, democraten en seculieren zijn verdoemd'.

GeenStijl-video

Bekenden van de verdachte bevestigen verder dat T. een van de mannen is die in 2011 te zien was in een video van GeenStijl. Samen met een andere man maakt hij opmerkingen over de kleding van de verslaggeefster van de omroep, die volgens hen te schaars gekleed is.

Over het motief van de aanslag is nog altijd niets bekend. Volgens de NCTV kan een terroristisch motief niet worden uitgesloten. Sommige bronnen zeggen dat het zijn ex was op wie hij in eerste instantie zou hebben geschoten in de tram, volgens anderen was het een lid van zijn schoonfamilie. Ook het Turkse persbureau AA citeert bekenden van de man die zeggen dat het met "familie" te maken heeft. De politie kan dit niet bevestigen.


18-3-2019 23:36

Wie vanochtend met de trein moest reizen, heeft het vast gemerkt: er werd 66 minuten gestaakt in het openbaar vervoer. De NS-medewerkers willen namelijk met 66 jaar met pensioen.

En zij zijn niet de enigen. Ook politieagenten, brandweerlieden, defensie- en ambulancepersoneel willen op hun 66e stoppen met werken. De bonden willen onder meer dat de AOW-leeftijd wordt bevroren op 66 jaar. Maar hoe realistisch is dat? En hoeveel zou het ons kosten?

"De pensioenleeftijd bevriezen op 66 jaar is op de lange termijn een hele dure maatregel", zegt Marcel Lever van het Centraal Planbureau. "Bij ongewijzigd beleid is de AOW-leeftijd in 2060 71 jaar. Stel je voor dat je die stijging niet doorvoert, dan komen er dus vijf jaren aan pensioenkosten bij." De kosten voor die vijf jaren zouden deels betaald worden door de overheid en deels door werkgevers en werknemers.

Kosten voor werkgevers en werknemers

"Op dit moment hebben Nederlanders gemiddeld twintig jaar pensioen", zegt Lever. "Daar komt een kwart bij en dus moeten de pensioenpremies - betaald door werkgevers en werknemers - ook met een kwart omhoog."

Grofweg kosten die premies nu 40 miljard euro per jaar. Tot 2060 zou dat bedrag bij een bevriezing van de AOW-leeftijd oplopen met zo'n 10 miljard euro per jaar.

Kosten voor de overheid

Ook lopen de kosten voor de overheid flink op door extra AOW-uitgaven en minder belastinginkomsten als gevolg van de vergrijzing. "Die kosten lopen op van 2 miljard euro in 2021 tot 12 miljard euro in 2060."

Als je de extra kosten van de overheid, werknemers en werkgevers bij elkaar optelt, kost een bevriezing van de AOW-leeftijd ons 22 miljard euro per jaar extra in 2060. Ter vergelijking: dat is meer dan wat de overheid dit jaar heeft begroot voor de ministeries van Defensie en Justitie en Veiligheid samen (21,1 miljard euro).


18-3-2019 22:09

Nicky van Grinsven is in de buurt van het 24 Oktoberplein aan het werk als hij buiten een meisje hoort schreeuwen. "Echt een schreeuw waarvan je weet dat ze echt in problemen is. Dat ze echt hulp nodig heeft."

Hij rent ernaartoe en ziet een meisje op de grond liggen. "Ze was gewond aan haar rug en ze schreeuwde: 'Ik voel niets meer, ik voel niets meer', waaruit bleek dat ze verlamd was. Vervolgens hoor ik twee schoten vanuit de tram komen, dus toen wist ik dat ze daar weg moest."

Samen met een andere jongen sleept hij haar achter een stel geparkeerde auto's. "Toen ik opkeek om die tram in de gaten te houden zag ik dat die man op mij af kwam rennen. Ik zag de dader heel goed, hij was op 10 tot 15 meter afstand. Ik kan zijn gezicht nog heel goed herinneren en de kleren die hij aanhad. Ik heb alles doorgegeven aan de politie."

De man richt zijn wapen op Van Grinsven "en toen dacht ik: is dit nou echt, gebeurt dit mij nou echt?"

Het duurde maar een fractie van een seconde voor hij wist dat het echt was. De andere jongen had nog niets gezien. "Ik zei tegen hem 'je moet rennen' en toen rende hij achter mij aan."

Kogels

De man begint te schieten. "Ik heb de kogels een meter bij mij vandaan in een autoruit zien slaan. Als-ie een meter naar rechts was gegaan, dan was ik zelf ook geraakt."

Volgens Van Grinsven schoot de man in het rond en heeft hij meerdere mensen proberen te doden. Hij schoot ook op een man in een auto. "Vlak voor hij dat deed riep hij Allahoe akbar."

Hij denkt dat het alles bij elkaar zo'n tien minuten duurde. Daarna is de schutter in een auto gestapt en weggereden. "Hij had waarschijnlijk een handlanger, die reed achter hem aan en toen hij klaar was met schieten kon hij instappen. Toen is hij gelijk verdwenen."

Zodra de man verdwenen was, ging Van Grinsven samen met de andere jongen terug om het meisje te helpen, maar zij kreeg al hulp van andere mensen. "Toen zijn we naar een andere man toegegaan. Die andere jongen riep 'zijn mond beweegt nog, hij leeft nog'. Maar op het moment dat ik bij hem was blies hij eigenlijk zijn laatste adem uit. Het had mijn opa kunnen zijn."

Van Grinsven is behoorlijk geschrokken van alle gebeurtenissen, zegt hij. "Normaal zie je dit soort dingen alleen maar op tv. Ik ben nog steeds een beetje in shock ervan, het is een raar gevoel. Ook zou ik heel graag willen weten hoe het met het meisje is afgelopen."


18-3-2019 21:33

Opnieuw is de topman van een groot mediabedrijf in Hollywood zijn baan kwijt als gevolg van een seksschandaal. Kevin Tsujihara, de directievoorzitter van filmstudio Warner Bros, is opgestapt na beschuldigingen over grensoverschrijdend seksueel gedrag.

Moederbedrijf WarnerMedia startte begin maart een onderzoek naar Tusjihara nadat er in het blad Hollywood Reporter een verhaal was verschenen over Tsujihara en de Britse actrice Charlotte Kirk.

Handje helpen

In dat artikel wordt aan de hand van tekstberichten een verhouding geschetst waarbij Tsujihara de ambitieuze Kirk zou hebben beloofd om haar een handje te helpen met haar carrière, mits ze hem in ruil seksueel van dienst is.

Tsujihara kwam met Kirk overeen dat hij haar zou introduceren bij invloedrijke figuren in 'the business' en dat ze in aanmerking zou komen voor rollen in films en tv-series.

De gewraakte gesprekken tussen de 54-jarige topman en de 26-jarige actrice begonnen in 2013. Dat was ook het jaar waarin Tsujihara topman van Warner Bros werd. In totaal werkte hij 25 jaar voor de filmstudio.

Pijn en schaamte

In een afscheidsmemo aan de stafleden van Warner Bros schrijft Tsujihara dat hij na rijp beraad en een goed gesprek met zijn baas had besloten om terug te treden. In een eerder verklaring had hij al excuses aangeboden voor fouten in zijn persoonlijke leven die "pijn en schaamte hebben veroorzaakt bij de mensen van wie ik het meest houd".

Charlotte Kirk, onder meer te zien in de films How to be single uit 2016 en Ocean's 8 uit 2018, ontkent dat ze ooit een seksdeal sloot met Tsujihara of twee andere topmannen van het bedrijf met wie ze contact had. "Meneer Tsujihara heeft me nooit iets beloofd", verklaarde de actrice eerder.


18-3-2019 20:59

Het officiële dodental van de orkaan Idai in Mozambique staat op 84, maar president Filipe Nyusi zegt dat het er meer dan duizend moeten zijn. Tot die overtuiging kwam hij na een helikoptervlucht boven het getroffen gebied. "Dit is een ramp van enorme omvang", zei hij tegen Radio Mozambique.

Hulporganisaties als het Internationale Rode Kruis vinden het wat voorbarig om te spreken van meer dan duizend doden, maar het aantal van 84 zal wel fors oplopen, denken ze. De verwoestingen die de orkaan heeft aangericht, zijn enorm. Er wordt hard gewerkt aan het brengen van noodrantsoenen en medicijnen naar de getroffen gebieden.

Dat gaat in hoofdzaak per helikopter, omdat grote delen van Mozambique na overstromingen onder water staan. Idai is de dodelijkste en zwaarste orkaan die zuidelijk Afrika heeft getroffen. Ook in landen als Zimbabwe en Malawi zijn doden gevallen en is de wateroverlast groot.

Communicatielijnen weggevallen

In Mozambique is de stad Beira, waar meer dan 500.000 mensen woonden, grotendeels verwoest. De wegen naar de stad zijn onbegaanbaar. "Het lijkt erop dat 90 procent van het gebied compleet is verwoest. Communicatielijnen zijn volledig weggevallen en wegen zijn weggevaagd. Sommige getroffen gemeenschappen zijn niet bereikbaar", zegt de leider van het reddingsteam.

De storm kwam vorige week aan land in Mozambique en trok daarna over de buurlanden Malawi in Zimbabwe. Voordat de orkaan de kust van Mozambique bereikte, waren er al enorme overstromingen ontstaan door zware regenval. Het water zakt nauwelijks weg in de grond, die keihard is na de droogte van de afgelopen jaren.


18-3-2019 19:23

Premier May mag haar brexit-akkoord niet in exact dezelfde vorm opnieuw in stemming brengen in het Lagerhuis. Dat heeft de voorzitter van het huis, Speaker John Bercow bepaald. Hij beriep zich daarbij op een precedent uit 1604.

In een zeer ongebruikelijke interventie oordeelde hij dat het volgens parlementsregels niet is toegestaan om twee keer in één parlementaire periode exact dezelfde motie in te dienen.

Flinke domper

De uitspraak is een flinke domper voor May, die van plan leek om in de aanloop naar de EU-top later deze week voor een derde keer haar akkoord aan het parlement voor te leggen. May hoopte dat ze, ook al heeft het Lagerhuis vorige week nog het akkoord met een meerderheid van 149 zetels afgewezen, de druk bij een derde stemming tot een maximum kon opvoeren.

Het zou voor haar tegenstanders, zeker de hardliners in de brexit-flank van de Conservatieve partij, steeds meer de keuze worden tussen ofwel het akkoord van May, ofwel een verzoek tot lang uitstel van de brexit-datum met mogelijk zelfs afstel van het vertrek uit de Europese Unie.

Substantieel

Bercow bepaalde dat hij een derde stemming alleen zal toestaan als er iets 'substantieels' is gewijzigd aan het akkoord. Hij zei dat de tweede stemming over het akkoord vorige week wel volgens de regels was omdat May via nieuwe verklaringen en toezeggingen uit de EU iets substantieels aan haar deal had toegevoegd.

Het lijkt voor May op dit moment geen zin te hebben om op heel korte termijn weer nieuwe toezeggingen te vragen. De EU heeft al gezegd niet bereid te zijn nog meer water bij de wijn te doen.

Oppositieleden en de Conservatieve brexit-flank reageerden positief op de uitspraak van Bercow. "Dit zorgt ervoor dat we ons nog meer moeten richten op een verandering van de brexit-koers", zei oud-minister en prominent Owen Paterson tegen de BBC.

De premier beraadt zich nu op haar volgende stappen.


18-3-2019 19:20

Morgen hangen de vlaggen op alle overheidsgebouwen halfstok. Premier Rutte heeft een vlaginstructie afgegeven in verband met het schietincident in Utrecht. Daarbij kwamen drie mensen om het leven. "Heel Nederland leeft intens mee."

Op een persconferentie zei de premier dat er nog veel vragen en geruchten zijn, vooral over het motief van de dader. Politie en justitie houden nog steeds rekening met een terroristisch motief, maar er kan ook een andere aanleiding zijn. Rutte zei ook dat drie van de vijf gewonden nog steeds in kritieke toestand zijn.

'Niet kleiner maken dan het is'

Hij blijft de gebeurtenissen zien als een aanslag, ook al zijn er aanwijzingen dat het motief in de persoonlijke sfeer ligt. "Er zijn drie mensen overleden, er vechten drie mensen voor hun leven, er zijn gewonden. De impact is groot."

Premier Rutte legt uit waarom gesproken wordt van een aanslag.

Minister Grapperhaus bevestigde op de persconferentie dat de inmiddels aangehouden verdachte bekend was bij justitie, maar ging daar verder niet op in.

Over de voortzetting van de verkiezingscampagne wordt morgen een besluit genomen. Premier Rutte wilde er vandaag niets over zeggen. "Ik sta hier nu even niet als VVD'er." Wel zei hij dat de Statenverkiezingen, aanstaande woensdag, gewoon doorgaan.

Herdenking in de Tweede Kamer

In de Tweede Kamer is morgen een herdenking om 14.00 uur, bij het begin van de vergadering. De herdenking is voor de slachtoffers in Utrecht en in het Nieuw-Zeelandse Christchurch en premier Rutte zal daar bij zijn. PVV-leider Wilders wil morgen een debat over de aanslag in Utrecht.


18-3-2019 18:51

Zeven maanden geleden werd de 35-jarige Daniel Hillig in Chemnitz doodgestoken na een ruzie op straat met een Syrische en Iraakse asielzoeker. In de dagen erna gingen massa's mensen de straat op.

Tijdens de protesten werden leuzen als Ausländer raus (buitenlanders eruit) gescandeerd en openlijk op straat de Hitlergroet gebracht. Buitenlandse restaurants werden aangevallen. Het zette Chemnitz, dat in de DDR-tijd Karl-Marxstadt heette, volledig op z'n kop.

Vandaag is de rechtszaak tegen een van de twee vermoedelijke daders begonnen, de 23-jarige Syriër Alaa S. Dat het hier niet om een gewone rechtszaak gaat, werd meteen bij de start duidelijk. S.' advocaat ging vol in de aanval.

Politiek proces

Zij vreest een politiek proces en eiste van de rechters dat ze bewijzen dat ze onbevangen kunnen oordelen in deze zaak. Ze vroeg zich af: "Zijn er ook rechters bij die AfD stemmen? Mijn cliënt voldoet aan het vijandbeeld van die partij."

De AfD (Alternative für Deutschland) is een rechts-populistische partij met anti-islamitische standpunten die tegen grootschalige immigratie is.

De advocate haalde een interview met burgemeester Barbara Ludwig van Chemnitz aan, waarin zij zegt dat vrijspraak van de daders voor de stad moeilijk te verkroppen zou zijn. Volgens de advocaat van S. is de rechtbank daarmee ontoelaatbaar onder druk gezet. Wat er met de eisen van de verdediging wordt gedaan, is nog onduidelijk.

Steekbewegingen of vuistslag

Alaa S. werd kort na de steekpartij opgepakt en zit sindsdien in bewaring, maar het bewijs tegen hem is dun. Zeker is dat hij die avond erbij was toen de ruzie met Hillig ontstond. Maar of hij ook gestoken heeft, is onduidelijk.

Op het mes dat is gevonden, zit zijn dna niet. Een getuige die eerder verklaarde dat hij S. steekbewegingen zag maken, zegt nu dat hij dat niet meer zeker weet en dat het ook gewoon een vuistslag zou kunnen zijn geweest.

De andere verdachte, de Irakees Farhad A., die eigenlijk als hoofddader wordt gezien, is nog altijd op de vlucht. De politie heeft zijn foto verspreid en is in Duitsland en volgens verschillende media ook in Irak naar hem op zoek.

De rechtszaak gaat nog zeker tot in oktober duren. Meer dan vijftig getuigen worden gehoord, onder wie morgen een vriend van Hillig, die een steekwond opliep tijdens het incident. De rechtszaak wordt niet in Chemnitz gehouden, maar in een extra beveiligde rechtszaal in Dresden.


18-3-2019 18:33

De hoofdverdachte van de aanslag vanmorgen in een tram in de Utrechtse wijk Kanaleneiland is opgepakt. Dat nieuws kwam helemaal aan het einde van een persconferentie aan het eind van de middag van burgemeester Van Zanen van Utrecht, samen met de hoofdofficier van justitie en de Utrechtse politiechef.

De drie konden nog geen enkele toelichting geven op de arrestatie van de 37-jarige Gökmen T., die de afgelopen jaren voor een reeks misdrijven voor de rechter heeft gestaan en op wie de hele dag een klopjacht is gehouden. Drie gewonden zijn er slecht aan toe. Over de toedracht van de aanslag, waarbij drie mensen zijn omgekomen en vijf anderen gewond zijn geraakt, wordt geleidelijk meer bekend.

Bekijk hier beelden van de aanhouding:

T. is opgepakt in een huis aan de Oudenoord, naar aanleiding van sporen die zijn gevonden in een gekaapte Renault Clio, die vlak voor de aanslag werd buitgemaakt. Die wagen is later teruggevonden aan de Tichelaarslaan.

Er is ook nog niets bekend over het motief van de verdachte. De autoriteiten sluiten een terroristisch oogmerk nog steeds niet uit; wel is het dreigingsniveau voor de provincie Utrecht teruggebracht tot het een na hoogste niveau 4. Dat niveau is ook in de rest van het land van kracht.

Familiekwestie

In de loop van de dag zijn ook verklaringen gekomen van bekenden van de man, die zeggen dat hij ernstige psychische problemen had en dat er een familiekwestie speelde. Volgens sommigen had de verdachte het voorzien op zijn ex, anderen denken dat zijn doelwit een lid van zijn schoonfamilie was. Eén ooggetuige die in de tram zat zegt dat hij de dader "Allahoe akbar" hoorde roepen.

In verband met de aanslag is ook nog een tweede man opgepakt, die wordt verdacht van betrokkenheid bij de aanslag.


18-3-2019 17:35

OV-medewerkers, havenarbeiders, bouwvakkers, agenten, beveiligers: in het hele land werd vandaag gestaakt. Zaterdag gingen tienduizenden leraren hen voor. Staken we tegenwoordig meer of lijkt dat allemaal maar zo? Volgens Agnes Akkerman, hoogleraar Arbeidsrelaties, zitten we nu in een piek. "Bij grote veranderingen in de economie komen er vaker stakingsgolven voor. Daarin zitten we nu."

Ook spreken we in De Dag met stakingsleider Wim Eilert, van treinvakbond VVMC, een van de roergangers achter het OV-protest van vandaag. Hij vertelt hoe je een staking organiseert, daarover met je werkgever samenwerkt en wanneer een staking geslaagd is.


18-3-2019 17:32

Actievoerders die vanmorgen aanwezig waren bij een stakingsactie in Ahoy in Rotterdam, zijn na die bijeenkomst slaags geraakt met de politie en de mobiele eenheid.

In Ahoy hielden onder meer havenarbeiders een actiedag voor betere pensioenen. De bijeenkomst werd echter vroegtijdig beëindigd vanwege de aanslag in Utrecht.

Enkele tientallen actievoerders wilden daarna richting de Maastunnel, zegt RTV Rijnmond. Toen ze werden tegengehouden, zou de situatie geëscaleerd zijn.

Een woordvoerder van de politie laat weten dat de actievoerders zich tegen de politie keerden en dat daarbij her en der tikken zijn uitgedeeld. Na ingrijpen werd het snel rustig. Er is niemand aangehouden.


18-3-2019 17:13

De verdachte die aan het begin van de avond werd gearresteerd voor de aanslag vanochtend in een tram in Utrecht, de 37-jarige Gökmen T., heeft de afgelopen jaren voor een reeks misdrijven voor de rechter gestaan. Voor zover bij de NOS bekend stond hij in 2012 terecht voor een inbraak in een vrachtwagen, eind 2013 voor poging tot doodslag en een winkeldiefstal in Utrecht in mei 2014.

In oktober van dat jaar heeft T. gespuugd naar een agent en die ook bedreigd. Later dat jaar werd hij gepakt omdat hij had gereden met te veel drank op.

In juli 2017 zou hij een vrouw hebben verkracht: daarvoor stond hij twee weken geleden voor het eerst voor de rechter. De inhoudelijke behandeling van die zaak volgt in juli. De 47-jarige vrouw die hem beschuldigt doet haar verhaal in het AD. Hij zou haar niet alleen hebben verkracht, maar ook mishandeld. Ze noemt hem "gewoon knettergek, drugsgebruiker, noem maar op" en "geen terrorist, maar een psychopaat".

Hoewel vaststaat dat T. dus voor verschillende aanklachten terecht heeft gestaan, is niet duidelijk of hij ook veroordeeld is geweest en zo ja, tot welke straffen. Op de website rechtspraak.nl, waarop uitspraken van alle gerechtelijke instanties in Nederland worden gepubliceerd, zijn lang niet alle strafzaken terug te vinden, zeker als ze wat langer geleden hebben gespeeld.

Het is onduidelijk of de dader het in de tram op één persoon had voorzien, zoals sommige ooggetuigen hebben gezegd.

Het Turkse persbureau AA zegt bekenden van de verdachte gesproken te hebben; zij zeggen dat het schietincident in Utrecht met familie te maken heeft.

Relationele problemen

Dat beeld tekent zich ook af in verklaringen van inwoners van de wijken Kanaleneiland en Lombok, die Gökmen T. zeggen te kennen. Zij denken niet dat hij een terroristisch motief had. Hij had periodes waarin hij als een gelovige moslim leefde, zijn baard liet groeien en lange gewaden droeg. Op andere momenten dronk hij weer. Hij zou vooral instabiel zijn geweest. Ook zij weten dat hij veelvuldig in aanraking is geweest met de politie.

Volgens deze bronnen komt de aanslag waarschijnlijk eerder voort uit relationele problemen, dan dat er sprake is van een ideologisch of terroristisch motief. Zabit Elmaci, die met hem samenwerkte in een restaurantje waar T. actief was als afwasser, vertelt dat het een jaar of twee geleden slechter met hem ging vanaf het moment dat zijn vrouw of vriendin en hij uit elkaar gingen. Volgens twee bronnen heeft T. ook een zoontje.

Sommigen bronnen zeggen dat het T.'s ex was op wie hij in eerste instantie zou hebben geschoten in de tram, volgens anderen was het slachtoffer een lid van zijn schoonfamilie.

Van officiële zijde wordt dit beeld niet bevestigd. In de persconferentie van de politie, het Openbaar Ministerie en de gemeente Utrecht zei officier van justitie Rutger Jeuken dat alle opties nog open worden gehouden. Er wordt uitgegaan van een terroristisch motief, maar het wordt niet uitgesloten dat het motief van de aanslag ligt in de relationele sfeer.


18-3-2019 15:54

Utrecht is vanochtend opgeschrikt door een aanslag in een tram. Daarbij heeft een man drie mensen doodgeschoten en zeker vijf personen zwaar verwond. Drie van hen zijn er slecht aan toe. De verdachte, de 37-jarige Gökmen T., is aangehouden bij een inval aan de Oudenoord. In dit artikel geven we een overzicht van alles wat we tot nu toe weten.

Er is nog altijd veel onduidelijk over de beweegredenen van de dader. De politie houdt nog steeds rekening met terreur, maar denkt ook aan geweld in de relationele sfeer. Details geven opsporingsinstanties nog niet en verklaringen van ooggetuigen en bekenden van de verdachten leveren een versnipperd beeld op van zijn mogelijke motief. Rob van Bree van de politie Midden-Nederland zei bij Pauw & Jinek dat de politie niets weet over een relatie tussen T. en een van zijn slachtoffers.

De aanslag gaf wel aanleiding om voor het eerst in Nederland het hoogste niveau voor terreurdreiging in te stellen: niveau 5. Dat gold alleen voor de provincie Utrecht en bleef tot het begin van de avond van kracht. Nadat T. was aangehouden, is het dreigingsniveau weer teruggebracht naar het landelijke niveau van 4.

De hoofdverdachte is de 37-jarige Gökmen T., die in Turkije is geboren. T. heeft een strafblad. Hij is momenteel verdachte in een verkrachtingszaak en heeft zich eerder bij de rechter moeten verantwoorden voor geweldsmisdrijven, vernielingen, een diefstal en een inbraak. Het is onbekend of hij voor al die zaken is veroordeeld.

De klopjacht

Rond 10.45 uur uur kregen hulpdiensten een melding dat er schoten zijn gelost in een tram op het 24 Oktoberplein. De aanslag was het begin van een grootschalige klopjacht naar de schutter en bracht Utrecht en de rest van Nederland in rep en roer.

In de zoektocht naar de dader heeft de politie op verschillende plekken invallen gedaan, waaronder bij zijn woning in de wijk Overvecht. Bij een van de huiszoekingen is een ander persoon aangehouden. De rol van deze verdachte bij de aanslag is volgens de politie nog niet duidelijk.

Laat op de avond werd bekend dat ook nog een derde verdachte is aangehouden. Volgens de politie is nog onduidelijk of deze persoon daadwerkelijk betrokken is bij de aanslag.

Vlak voor de aanslag is aan de Amerikalaan in Kanaleneiland een rode Renault Clio buitgemaakt bij een carjacking. De gekaapte Clio werd later met draaiende motor aangetroffen aan de Tichelaarslaan in de wijk Ondiep.

Het voertuig werd ter plekke onderzocht en daarna meegenomen. In de auto vond de politie aanwijzingen naar T., waarna de politie zijn naam en een foto van hem verspreidde. In de Laan van Engelswier, om de hoek bij de vindplaats van de auto, is de politie een woning binnengevallen.

In Kanaleneiland heeft de politie op in ieder geval twee plekken invallen gedaan. Op de Trumanlaan was het een komen en gaan van specialistische politie-eenheden. Ook bij het kantoor van de Rabobank aan de Beneluxlaan is een politie-inval geweest.

De gemeente waarschuwde iedereen in Utrecht binnen te blijven, maar hief dat advies tegen de avond op. Wel wordt mensen gevraagd alert te blijven.

Scholen en instellingen voor hoger onderwijs hielden hun deuren een groot deel van de dag dicht. Ook werden alle moskeeën in Utrecht gesloten. Trams reden een tijd niet en op station Utrecht Centraal werden maatregelen genomen. Het gebied rond het 24 Oktoberplein werd aan het einde van de dag vrijgegeven.

De Nederlandse vlaggen op overheidsgebouwen gaan morgen halfstok, heeft premier Rutte aangekondigd op een persconferentie. "Dit is een aanslag in het hart van ons land. Onschuldige mensen zijn weggerukt uit hun omgeving. Heel Nederland leeft intens mee."


18-3-2019 15:48

Kledingwinkelketen CoolCat heeft faillissement aangevraagd. Het ging al langer slecht met het bedrijf.

Meerdere jaren op rij leed CoolCat verlies. Daarbij had het bedrijf net als andere kledingwinkels afgelopen jaar last van een uitzonderlijk warme zomer, waardoor de herfstcollectie in de winkels bleef liggen.

CoolCat werd veertig jaar geleden opgericht door Roland Kahn, die ook eigenaar is van de winkelformules MS Mode en America Today. Bij het bedrijf werken bijna 1500 mensen. CoolCat heeft buiten de 80 winkels in Nederland ook vestigingen in België, Frankrijk en Luxemburg.

Naar verwachting wordt het faillissement morgen uitgesproken door de rechtbank in Utrecht. De winkels blijven vooralsnog geopend.


18-3-2019 15:30

Het advies van de gemeente en politie aan mensen in Utrecht om binnen te blijven in verband met het schietincident is opgeheven. Eerder gaven veel mensen gehoor aan de oproep die rond 13.30 uur werd gedaan.

Verschillende NOS-verslaggevers die aanwezig waren in de stad merkten dat het aanmerkelijker rustiger was op straat:

Veel scholen in de hele provincie hielden kinderen uit veiligheid binnen, inmiddels staan scholen toe dat kinderen worden opgehaald door ouders.

Het verschilt nog wel per school: sommige ouders krijgen juist het bericht dat ze hun kinderen pas vanaf 18.00 uur mogen ophalen. Een moeder begrijpt het wel: "We hebben een appgroep en zijn ook vanochtend vroeg al per mail op de hoogte gehouden van de situatie."

Ze vertelt dat de kinderen in de school uitgelegd krijgen waarom ze niet naar buiten mogen. "Ze zeggen tegen de kinderen dat er buiten iemand rondloopt die gevaarlijk is. Volgens de school is hier advies over gevraagd aan een psycholoog, zodat iedere groep het op de juiste manier krijgt uitgelegd."o

Stil in centrum van Utrecht

Eerder sloot ook de Universiteit Utrecht alle gebouwen. Niemand mocht de panden nog in of uit. Uit voorzorg zijn ook alle moskeeën in Utrecht geëvacueerd. In de binnenstad waren vanmiddag weinig mensen op de been. De meeste winkels waren er gesloten.

Een van onze verslaggevers was bij een basisschool aan de Trumanlaan, niet ver van de plek waar is geschoten. De deuren van de school gingen af en toe open om groepjes kinderen naar buiten te laten. Ze worden door hun ouders opgehaald van school. Politieagenten bewaken de school.

De islamitische basisschool Al Hambra in de wijk Kanaleneiland telt zo'n 300 leerlingen. Toen het nieuws over de gebeurtenissen op het 24 Oktoberplein daar vanmorgen binnenkwam, werden de kinderen op het schoolplein meteen binnengeroepen. "De veiligheid van de kinderen is het belangrijkst", zegt conciërge Belaïd El-Idrissi. Zelf heeft hij het nieuws daarna niet gevolgd. Hij was vooral druk met het beantwoorden van telefoontjes van verontruste ouders.

"Sommige belden wel twee of drie keer", zegt Idrissi. Besloten werd om kinderen groepsgewijs door ouders te laten afhalen. Dat was niet onveilig: dicht bij de school stond een politieauto met agenten die ook een naburige school in de gaten hielden.

Ook op basisschool De Panda bleven de leerlingen lange tijd binnen:

De havo en vwo-school UniC ligt hemelsbreed honderden meters van het 24 Oktoberplein. Twee leerlingen zaten niet in de bewuste tram, maar waren wel getuige van de aanslag. Daardoor was de school al vroeg op de hoogte. Op eigen initiatief heeft de school de 800 leerlingen toen binnengeroepen, zegt rector Merlijn Verstraeten.

Normaal gesproken zijn de leerlingen op maandagmiddag vrij, maar vandaag moest iedereen binnen blijven, zegt Verstraeten. Dat gaat heel goed. "Onze leerlingen zijn gewend zelfstandig te werken. En tussendoor is er tijd om door de school te lopen."

Het nieuws over de aanslag wordt door de leerlingen en docenten nauwgezet gevolg. Van ongerustheid merkt Verstraeten niets. Er staat geen politieauto voor de deur, maar er rijden voortdurend politieauto's voorbij. Ook vliegen er steeds helikopters over.

Voor het tweede deel van de middag worden de activiteiten verzonnen. Als het advies om binnen te blijven ook na 18.00 uur nog geldt, moet een plan B worden gemaakt. De ouderavond die voor vanavond gepland stond, is afgelast.


18-3-2019 14:49

De gebeurtenissen in Utrecht geven een gevoel van ongeloof en afschuw. Dat heeft premier Rutte zojuist gezegd op een persconferentie in Den Haag.

Volgens Rutte is er nog veel onduidelijk, maar is ons land opgeschrikt door een aanslag, waarbij een terroristische motief niet wordt uitgesloten. "Er zijn gewonden, en mogelijk ook dodelijke slachtoffers."

"Als het inderdaad om terreur gaat is dat een aanval op onze beschaving, op onze tolerante, open samenleving. In dat geval is er maar één antwoord mogelijk: Onze rechtstaat, onze democratie is sterker dan fanatisme en geweld. We zullen niet wijken voor onverdraagzaamheid en geweld. Nooit." Rutte zei dat de absolute prioriteit nu is om de dader of daders te pakken.

Minister Grapperhaus van Justitie riep iedereen op de aanwijzingen van de autoriteiten nauwgezet op te volgen. "Wees maximaal alert op uzelf en uw omgeving. Maar blijf ook rustig."

Koning Willem-Alexander en koningin Máxima laten weten intens mee te leven met de slachtoffers en hun familie. "Geweldsdaden als deze zijn volstrekt onacceptabel. Laten wij samen eensgezind op de bres staan voor een samenleving waarin mensen zich veilig kunnen voelen en waarin vrijheid en verdraagzaamheid de boventoon voeren", schrijven zij in een verklaring.


18-3-2019 14:22

De politie heeft de identiteit bekendgemaakt van de verdachte van de aanslagvanochtend in een tram in Utrecht. Het gaat om de 37-jarige Gökmen Tanis. Hij is in Turkije geboren, meldt de politie.

De politie is sinds het incident met man en macht naar de man op zoek. "Benader hem niet zelf maar bel direct de opsporingslijn", twittert de politie. De tweet is vergezeld van beelden die zijn gemaakt in een tram, vermoedelijk die waar de dader vanochtend toesloeg. Straten in Utrecht werden in het eerste deel van de middag afgesloten en inwoners kregen het advies om binnen te blijven. Dat is inmiddels weer van de baan.

Kort voor het incident is op de Amerikalaan in Utrecht een rode Renault Clio gekaapt; de politie spreekt van carjacking. De Renault is later teruggevonden op de Tichelaarslaan. Of er een verband is met de aanslag in de tram is onduidelijk.

In het westen van Utrecht kwamen vanochtend zeker drie mensen om het leven toen iemand in een tram begon te schieten. Vijf mensen raakten gewond. De autoriteiten zeiden vanochtend dat alles wijst op een terroristische aanslag.

De dader ontkwam, wat in heel Utrecht leidde tot maatregelen. Inwoners van de stad wordt verzocht binnen te blijven en scholen blijven dicht.

De gezochte Gökmen Tanis stond twee weken geleden terecht in een verkrachtingszaak, blijkt uit informatie van de rechtbank in Utrecht. Het zou gaan om een verkrachting in de zomer van 2017.


18-3-2019 13:00

Volg hier ons liveblog met de laatste ontwikkelingen

Meerdere ooggetuigen doen hun verhaal over de schoten die zijn gelost op het 24 Oktoberplein in Utrecht. "Het voelt nogal surrealistisch, wat er vanmorgen is gebeurd", zegt Daan Molenaar in het NOS Radio 1 Journaal.

Hij zat in de tram waar de 37-jarige Gökmen Tanis begon te schieten. "Ik was net in het voorste gedeelte van de tram gestapt. Een geluk, begreep ik later."

In eerste instantie had Molenaar niets door. De tram stopte in een bocht met de deuren nog gesloten. Hij keek naar buiten en zag toen verderop een vrouw liggen. "Ik dacht aan een ongeluk, iemand overreden", zegt Molenaar. "Dat gebeurt wel vaker op die tramlijn."

Maar al snel had hij door dat het foute boel was toen hij een man met getrokken pistool op een groepje rond de vrouw zag aflopen. "Toen dacht ik: nu moet ik snel wegwezen."

Daan doet zijn verhaal aan verslaggever Martijn Bink:

Mensen in zijn coupé kwamen in actie en probeerden weg te komen. Met z'n allen sprongen ze naar buiten nadat de conducteur de deur had geopend. "Toen hoorde ik links van me ook schoten en dacht ik: dit is groter. Daarna ben ik heel hard gaan rennen."

In Molenaars beleving liep de dader heel doelgericht op het groepje af. "Het leek alsof hij diegene nog een keer wilde pakken, of misschien de mensen die haar aan het helpen waren." Terwijl hij wegliep zag hij mensen bukken achter auto's: "Net een Amerikaanse western."

Ook Niels had het gevoel dat de dader zich "op een persoon richtte". "Hij mikte op de mensen die die vrouw probeerden te helpen", zegt hij tegen De Gelderlander.

'Pang pang pang'

Ook Jimmy de Koster was in de buurt en zag het schietincident gebeuren, zegt hij tegen RTV Utrecht. Hij zou een vrouw op de grond hebben zien liggen en horen roepen: "Ik heb niets gedaan."

"Ik stond bij de stoplichten op het 24 Oktoberplein en ik zag een vrouw liggen, ik denk dat ze tussen de 20 en 35 jaar oud was", zegt Jimmy. "Op dat moment hoorde ik drie keer pang pang pang. Vier man liepen heel hard naar haar toe en ze probeerden haar weg te slepen en toen hoorde ik weer pang pang pang en die gasten laten die vrouw weer los. Hele chaos daar."

Twee van de schietende mannen liepen volgens De Koster vervolgens in de richting van het oude ziekenhuis. Een andere richting het winkelcentrum in Kanaleneiland.

Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid Pieter-Jaap Aalbersberg zegt dat er een opsporingsactie loopt naar één verdachte. Of er meerdere daders zijn is volgens hem nu nog onduidelijk.

Vrouw in paniek

Mert, een ooggetuige die niet met zijn achternaam in het nieuws wil, reed op het moment van het schietincident bij het 24 Oktoberplein. Toen hij stilstond, rende een gewonde vrouw naar zijn auto toe, zegt hij op NPO Radio 1.

"Ik maakte mijn deur open en ze zei dat er was geschoten", zegt hij. "De vrouw was gewond, aan haar borstkas. Ze is door een ambulance meegenomen."

Met hem zelf gaat het goed, zegt Mert. "Ik was alleen bezig met deze mevrouw en om haar te helpen. "Met mij gaat het wel goed. Ik ben nu bij het politiebureau en heb net een verklaring afgegeven."


18-3-2019 12:50

Het dreigingsniveau voor de provincie Utrecht is door de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid, Pieter-Jaap Aalbersberg, weer omlaag gebracht naar het een na hoogste niveau 4.

Vanmiddag rond het middaguur schroefde Aalbersberg het dreigingsniveau op naar het hoogste niveau. De politie was op dat moment nog bezig met een klopjacht op de verdachte.

Aalbersberg zei eerder vandaag dat de gebeurtenissen in Utrecht alle kenmerken hebben van een terroristische aanslag. De gemeente Utrecht adviseerde alle inwoners binnen te blijven.

Vanochtend werd er op het 24 Oktoberplein in Utrecht geschoten in een tram. Drie mensen kwamen om het leven. Vijf mensen raakten gewond, drie van hen zijn er ernstig aan toe zijn.

Bekijk hier de verklaring van NCTV-chef Aalbersberg:

Risicovolle operatie

In de persconferentie noemde Aalbersberg het zoeken naar de dader een risicovolle operatie. "De hulpdiensten kunnen nu al hun energie aangrijpen om hun taak uit te voeren. Daarom is het dreigingsniveau in Utrecht verhoogd." Het verhogen van het dreigingsniveau is ook bedoeld om burgers alert te maken.

Volgens Aalbersberg was er vanmiddag geen aanleiding om het dreigingsniveau voor de rest van het land ook te verhogen. Door de beslissing van vanavond om het dreigingsniveau in Utrecht terug te brengen van 5 naar 4 staat het dreigingsniveau in heel Nederland weer op 4.

Bekijk in de video hieronder een overzicht van de belangrijkste gebeurtenissen in Utrecht: